Source & Importance (मूलम् एवं महत्वम्)
Source (मूलम्): This mantra is from the Brihadaranyaka Upanishad (1.3.28). It is a Pavamana Mantra (a purification chant) used originally during the introductory praise of the Soma sacrifice.
Importance (महत्वम्): The mantra highlights the ultimate spiritual journey of a human being: moving away from the transient, deceptive, and mortal aspects of material existence toward eternal truth, divine light, and immortality. It does not pray for worldly gains but for absolute spiritual transformation.
Padavichchedanam (पदविच्छेदम्)
असतः । मा । सत् । गमय । तमसः । मा । ज्योतिः । गमय । मृत्योः । मा । अमृतम् । गमय ॥ ओम् । शान्तिः । शान्तिः । शान्तिः ॥
asataḥ । mā । sat । gamaya । tamasaḥ । mā । jyotiḥ । gamaya । mṛtyoḥ । mā । amṛtam । gamaya ॥ om । śāntiḥ । śāntiḥ । śāntiḥ ॥
అసతః । మా । సత్ । గమయ । తమసః । మా । జ్యోతిః । గమయ । మృత్యోః । మా । అమృతమ్ । గమయ ॥ ఓమ్ । శాన్తిః । శాన్తిః । శాన్తిః ॥
Word-to-Word Meaning (प्रतिपदार्थः)
| Sanskrit Word | Pronunciation | English Meaning | Telugu Meaning (ప్రతిపదార్థం) | Hindi Meaning (शब्दार्थ) |
|---|---|---|---|---|
| असतः | asataḥ | From the unreal / untruth / non-existence | అసత్యము / భ్రాంతి / నశించుదాని నుండి | असत्य से / अनित्य (नश्वर) संसार से |
| मा | mā | Me | నన్ను | मुझे |
| सत् | sat | Towards the Real / Truth / Eternal Existence | సత్యము / నిజము / శాశ్వతమైనదాని వైపునకు | सत्य की ओर / अविनाशी परमात्मा की ओर |
| गमय | gamaya | Lead / Guide / Take | నడిపించుము / చేర్చుము / దారి చూపుము | ले चलिए / मार्गदर्शन कीजिए |
| तमसः | tamasaḥ | From darkness / ignorance | అంధకారము నుండి / అజ్ఞానము నుండి | अंधकार से / अज्ञानता से |
| मा | mā | Me | నన్ను | मुझे |
| ज्योतिः | jyotiḥ | Towards light / of spiritual knowledge | వెలుగు వైపునకు (జ్ఞానము వైపునకు) | प्रकाश की ओर / आत्मज्ञान की ओर |
| गमय | gamaya | Lead / Guide / Take | నడిపించుము / చేర్చుము / దారి చూపుము | ले चलिए / मार्गदर्शन कीजिए |
| मृत्योः | mṛtyoḥ | From death (the cycle of mortality) | మరణము నుండి / సంసార చక్రము నుండి | मृत्यु से / भौतिक बंधनों से |
| मा | mā | Me | నన్ను | मुझे |
| अमृतम् | amṛtam | Towards immortality / liberation / moksha | అమరత్వము వైపునకు (మోక్షము వైపునకు) | अमरता की ओर / मोक्ष की ओर |
| गमय | gamaya | Lead / Guide / Take | నడిపించుము / చేర్చుము / దారి చూపుము | ले चलिए / मार्गदर्शन कीजिए |
| ओम् | Om | The primordial cosmic sound representing the Divine | ప్రణవ నాదం (పరబ్రహ్మ స్వరూపం) | दिव्य ध्वनि / परमेश्वर का मुख्य नाम |
| शान्तिः | Śāntiḥ | Internal or Adhyatmika peace | ఆధ్యాత్మిక తాపము శాంతించుగాక | आध्यात्मिक कष्टों की शांति हो |
| शान्तिः | Śāntiḥ | External or Adhibhautika) peace | ఆదిభౌతిక తాపము శాంతించుగాక | आधिभौतिक कष्टों की शांति हो |
| शान्तिः | Śāntiḥ | Divine or Adhidaivika peace | ఆదిదైవిక తాపము శాంతించుగాక | आधिदैविक कष्टों की शांति हो |
తాత్పర్యం
ఓ దైవమా! నన్ను అసత్యం నుండి సత్య మార్గము వైపునకు నడిపించుము. అజ్ఞానమనే చీకటిని తొలగించి జ్ఞానమనే జ్యోతి వైపునకు నడిపించుము. జనన మరణ రూపమైన సంసార చక్రము (మృత్యువు) నుండి నన్ను విముక్తుడిని చేసి శాశ్వతమైన మోక్షము (అమరత్వము) వైపునకు చేర్చుము. ఆధ్యాత్మిక, ఆదిభౌతిక, ఆదిదైవిక తాపములు శాంతించుగాక.
हे परमेश्वर! संसार के इस मायाजाल और असत्य बंधनों से मुक्त कर मुझे पूर्ण सत्य का बोध कराइए। मेरे भीतर के अज्ञान रूपी घने अंधकार को नष्ट कर ज्ञान का दिव्य प्रकाश प्रज्वलित कीजिए। मुझे इस जन्म-मरण के सांसारिक चक्र से मुक्त कर मोक्ष (अमरत्व) की प्राप्ति कराइए। त्रिविध कष्टों की शांति हो।

No comments:
Post a Comment